bkkclub

ความสำคัญ ชาวล้านนาให้ความสำคัญวันปีใหม่เมืองมากเพราะถือว่าเป็นการแสดงความเลื่อมใสศรัทธาต่อพุทธศาสนาแสดงความกตัญญูต่อบรรพบุรุษความสามัคคีและสนุกสนานในหมู่คณะ และยังเป็นเทศกาลที่ญาติพี่น้องซึ่งแยกย้ายกันอยู่ตามที่ต่าง ๆได้มีโอกาสกลับมาพบปะสังสรรค์กันจึงนับเป็นการรวมญาติครั้งใหญ่ที่สุดในรอบปี

 

พิธีกรรม วันแรกของงาน คือ

วันที่ 13 เมษายน

ตามประเพณีพื้นเมืองเรียกว่า

วันสังขารล่อง คือ หมายความว่าวันนี้สิ้นสุดศักราชเก่าในวันนี้จะได้ยินเสียงยิงปืนจุดประทัดกันแต่เช้าตรู่การยิงปืนและการจุดประทัดนี้ มีความเชื่อถือกันแต่โบราณว่าเป็นการขับไล่เสนียดจัญไรต่าง ๆให้ล่องไปพร้อมกับสังขารนอกจากนั้นชาวบ้านก็จะกวาดขยะมูลฝอยตามลานบ้านไปกองไว้แล้วจุดไฟเผาเสียและทำความสะอาดปัดกวาดบ้านเรือนให้เรียบร้อยเก็บเสื้อผ้ามุ้งหมอนผ้าปูที่นอนไปซักอุปกรณ์ที่ซักไม่ได้ก็นำออกไปผึ่งแดดเสร็จแล้วก็ชำระร่างกายสระผม (ดำหัว) ให้สะอาด และมีการแห่พระพุทธรูปสำคัญประจำเมืองด้วย

bkkclub002 bkkclub001

 

วันที่ 14 เมษายน

เรียกว่า วันเนา หรือ วันเน่า ในวันนี้ตามประเพณีถือว่าเป็นวันสำคัญและเป็นมงคลแก่ชีวิตจะได้ประสบแต่ความดีงามตลอดปีจะไม่ทำอะไรที่ไม่เป็นมงคลเช่น ด่าทอหรือทะเลาะวิวาทกันตอนเช้าต่างก็จะไปตลาดเพื่อจะจัดซื้ออาหารและข้าวของมาทำบุญเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า

วันดา (คือวันสุขดิบทางใต้)ตอนบ่ายจะมีการขนทรายเข้าวัดโดยขนจากแม่น้ำปิงแล้วนำไปยังวัดที่อยู่ใกล้บ้านเพื่อก่อเจดีย์ทรายตามลานวัดเจดีย์ที่ก่อขึ้นจะตบแต่งด้วยธงทิวสีต่าง ๆธงสีนี้ชาวพื้นเมืองเรียกว่า ตุงทำด้วยกระดาษสี ตัดเป็นรูปสามเหลี่ยมชายธงและรูปร่างต่าง ๆติดปลายไม้อีกชนิดหนึ่งตัดเป็นรูปลวดลายต่าง ๆ ติดปลายไม้เรียกว่าช่อการทานหรือถวายตุงหรือช่อนี้ถือกันว่าเมื่อตาย

(สำหรับผู้ที่มีบาปหนักถึงตกนรก)

จะสามารถพ้นจากขุมนรกได้ด้วยช่อและตุงนี้ส่วนการขนทรายเข้าวัดนั้นถือว่าเป็นการทดแทนที่เมื่อตนเดินผ่านหรือเข้าออก วัด ทรายในวัดย่อมจะติดเท้าออกไปนอกวัดเป็นบาปกรรมทางวัดจะได้ใช้ทรายเพื่อประโยชน์ในการสร้างหรือถมลานวัด เจดีย์ทรายนี้จะทำพิธีถวายทานในวันรุ่งขึ้นและจะมีการปล่อยนกปล่อยปลาอีกด้วยในวันขนทรายนี้ จะมีการเล่นรดน้ำกันและเป็นการเล่นอย่างสนุกสนานที่สุดวันหนึ่งผู้หญิงจะแต่งกายพื้นเมืองจะนุ่งผ้าซิ่นสวมเสื้อแขนยาวทัดดอกเอื้องที่มวยผมส่วนผู้ชายจะแต่งกายด้วยเสื้อผ้าชุดพื้นเมืองคล้องคอด้วยดอกมะลิถือขันหรือโอคนละใบใส่น้ำเพื่อรดกันอย่างสนุกสนาน และขนทรายเข้าวัดด้วยใบหน้ายิ้มแย้มแจ่มใสทุก ๆ คน

bkkclub003

 

วันที่สาม ตรงกับวันที่ 15 เมษายน

เรียกว่า วันพญาวัน

จะมีการ ดำหัว ซึ่งเป็นประเพณีอย่างหนึ่งของชาวเมืองเหนือ

คือการนำลูกหลานญาติพี่น้องไปขอขมาลาโทษ

(สูมาคาระวะ)ต่อผู้ใหญ่ในตอนเย็น

วันนี้ตั้งแต่เช้าตรู่ชาวบ้านจะจัดอาหารหวานคาวใส่สำรับไปถวายพระที่วัดเป็นการถวายภัตตาหารหรือที่เรียกกันว่า ทานขันข้าวเป็นการถวายทานเพื่ออุทิศส่วนกุศลถึงญาติพี่น้องบิดามารดาที่ล่วงลับไปแล้วอีกด้วยรวมทั้งถวายเจดีย์ทราย ถวายจ่อตุง ถือว่าเป็นอานิสงส์

สาระ ประเพณีปีใหม่เมือง เป็นประเพณีที่แสดงถึงความกตัญญูกตเวทีมีความเอื้ออาทรต่อกันเป็นการสร้างความสามัคคีในหมู่พี่น้องและชุมชนด้วยการร่วมกันทำอาหารคาว – หวาน สำหรับไปทำบุญอุทิศส่วนกุศล

ให้กับผู้ล่วงลับการขนทรายเข้าวัดเพื่อถวายทานเจดีย์ทราย ถวายช่อตุง

รดน้ำดำหัวผู้อาวุโสที่เคารพนับถือด้วยการร่วมตกแต่งเครื่องสักการะดำหัว

ตลอดจนการสรงน้ำพระพุทธรูปสำคัญประจำเมือง ประจำวัดและประจำบ้าน

 

 

ขอบคุณที่มาดีๆ จาก : http://www.bloggang.com user : แม่ออมบุญ